‘Huh? Waarom word je daar nou zó boos om?’
Misschien denk jij dat ook weleens. Je kind wordt ineens boos omdat jullie iets eten wat ze (of hij) niet lust. Of ze barst in huilen uit omdat iets niet lukt.
De reactie lijkt soms veel groter dan de gebeurtenis.
Maar het gaat vaak helemaal niet om dat ene kleine dingetje.
.
De figuurlijke druppel
.
Hooggevoelige kinderen ervaren hun emoties heel intens. Maar ze vinden het ook moeilijk om te herkennen wát ze voelen. Soms proberen ze een gevoel weg te stoppen. Ze willen niet huilen, of boos worden of weten gewoon niet zo goed wat er met ze aan de hand is.
Maar emoties verdwijnen niet zomaar.
Stel dat je kind op school een vervelende opmerking krijgt. Ze zegt er niets van en probeert gewoon door te gaan. Daarna is het druk in de klas en moet ze hard werken. Als ze thuis komt is ze moe, maar dat zegt ze niet.
En dan vraag jij of ze de tafel wil dekken.
‘Nee! Ik moet altijd alles doen!’
Of ze gaat ineens huilen.
De vraag om de tafel te dekken was waarschijnlijk niet waarom ze zo reageerde. Het was de druppel. Alles wat daarvoor al was gebeurd, zat nog ergens vanbinnen en kwam er op dat moment uit.
.
Emoties hebben een functie
.
Soms willen we bepaalde emoties helemaal niet voelen. Boosheid is lastig. Angst voelt niet fijn. Verdriet kan pijn doen.
Toch zijn emoties er niet voor niets. Ze proberen je iets duidelijk te maken. Alle emoties zijn dus eigenlijk ‘goed’.
De vier basisemoties zijn blij, bang, boos en verdrietig. Ze hebben allemaal hun eigen functie.
Blij
laat je voelen dat iets prettig is. Daardoor kun je ergens van genieten. Blijdschap geeft energie en helpt je om op te laden.
Bang
helpt je om gevaar te herkennen en jezelf te beschermen. Soms is er echt gevaar en dan is angst heel nuttig. Maar je kunt ook bang zijn voor iets spannends of onbekends. Angst wil dan eigenlijk zeggen: dit vind ik spannend. Ik heb misschien wat extra steun of tijd nodig.
Boos
gaat vaak over grenzen. Iets voelt niet eerlijk of het gaat niet zoals je zou willen. Stel dat een broer of zus steeds je spullen pakt zonder het te vragen. Dan kun je boos worden. Daarmee zeg je eigenlijk: stop, dit wil ik niet. Boosheid helpt dus om voor jezelf op te komen en je grenzen aan te geven.
Verdriet
komt vaak als je iets of iemand mist, als je teleurgesteld bent of als iets pijn doet. Het laat zien dat iets belangrijk voor je is. Soms heb je behoefte aan een knuffel of gewoon aan iemand die even naast je zit. Verdriet helpt je om dingen te verwerken.
.
Leren luisteren wat een emotie vertelt
.
Een belangrijk onderdeel van mijn coaching is het krijgen van inzicht in emoties.
Wat voel je eigenlijk? Waar voel je dat in je lichaam? Waaraan kun je merken dat je boos begint te worden? En wat gebeurt er vlak voordat je verdrietig wordt?
We kijken ook naar wat er achter een emotie zit. Wat is er gebeurd? Waar raakt dit je in? En wat heb je op dat moment nodig?
Als je kind snel boos wordt, heeft ze misschien behoefte aan rust. Als ze vaak verdrietig is, kan ze iets missen of behoefte hebben aan troost. En als ze bang is, kan bijvoorbeeld veiligheid of duidelijkheid haar helpen.
Als je emoties beter leert herkennen en begrijpen, hoef je er niet pas iets mee te doen als ze al heel groot zijn. Dan kun je eerder merken: oh, ik word eigenlijk al een beetje boos of ik merk dat ik dit spannend vind.
Dat geeft ruimte om er op een andere manier mee om te gaan.
.
Niet alleen belangrijk voor kinderen
.
Het is belangrijk om kinderen al jong te leren omgaan met hun emoties. Niet om ervoor te zorgen dat ze nooit meer boos, bang of verdrietig zijn. Juist niet.
Maar wel om ze te leren begrijpen wat er vanbinnen gebeurt en wat ze kunnen doen als een emotie groot wordt.
Daarbij neem ik ook de ouders mee. Want misschien herken je het wel: je merkt dat er iets met je kind is, maar je krijgt er geen vat op. Of de emoties van je kind raken jou juist, waardoor je zelf ook geïrriteerd, bezorgd of verdrietig wordt.
Als je zelf hebt geleerd om emoties vooral weg te stoppen, kan het ook best lastig zijn als je kind wél heel veel laat zien. Samen kijken naar emoties helpt dan niet alleen je kind, maar zorgt ook voor meer begrip voor elkaar.
En misschien hoef je niet meer te denken: waarom reageer je nou zo?
Maar kun je je afvragen: wat probeert deze emotie ons eigenlijk te vertellen?
Herken je dit bij je kind? En wil je graag meer inzicht krijgen in wat er achter haar emoties zit?
Neem gerust contact met me op. Dan kijken we samen wat er nodig is.